ADHD + autyzm · Szczecin
Diagnoza AuDHD w Szczecinie
Można bardzo potrzebować rutyny i jednocześnie szybko się nią nudzić. Szukać nowych bodźców, a potem być nimi całkowicie przeciążonym. Chcieć kontaktu z ludźmi i potrzebować po nim długiej regeneracji. Taki pozornie sprzeczny obraz bywa jednym z powodów, dla których współwystępowanie ADHD i autyzmu jest rozpoznawane późno.
Jak rozumiem ten proces
AuDHD jest potocznym określeniem współwystępowania ADHD i spektrum autyzmu, a nie osobną diagnozą. W procesie trzeba ocenić oba profile oraz to, jak wpływają na siebie w codziennym życiu. Ważne jest również różnicowanie z traumą, lękiem, przeciążeniem i innymi przyczynami podobnych trudności.
Jak wygląda diagnoza
W diagnozie krzyżowej nie chodzi o wykonanie dwóch niezależnych zestawów testów i dodanie wyników. Trzeba zobaczyć, jak oba profile przejawiały się w rozwoju i jak wpływają na siebie dzisiaj. Część cech może się wzajemnie wzmacniać, część maskować, a jeszcze inne mogą wynikać z zupełnie innego źródła.
Dwa profile, jedna historia
Analiza nie polega na zsumowaniu dwóch list objawów. Liczy się rozwój, codzienne funkcjonowanie i sposób, w jaki cechy ADHD oraz autyzmu mogą się wzajemnie wzmacniać albo maskować.
Sprzeczne potrzeby
W procesie można przyjrzeć się napięciu między potrzebą przewidywalności a potrzebą nowości, hiperfokusem a trudnością przełączania uwagi czy poszukiwaniem kontaktu a przeciążeniem społecznym.
Różnicowanie
Część doświadczeń może mieć więcej niż jedno wyjaśnienie. Potrzebna jest ostrożna analiza ADHD, cech autystycznych, historii traumy, lęku i innych obszarów funkcjonowania.
Wnioski i dalsze kroki
Po procesie otrzymujesz omówienie, pisemną opinię i zalecenia. Celem jest lepsze zrozumienie profilu i potrzeb.
Kiedy warto rozważyć konsultację
Proces AuDHD może być odpowiedni dla dorosłych, którzy rozpoznają u siebie zarówno cechy ADHD, jak i spektrum autyzmu, ale nie wiedzą, jak je od siebie odróżnić. Dotyczy to także osób z wcześniejszą diagnozą ADHD, u których nadal pozostają silne trudności sensoryczne, społeczne lub związane z potrzebą przewidywalności. U kobiet częstym powodem zgłoszenia jest wieloletnia kompensacja, która pozwalała funkcjonować z zewnątrz poprawnie, ale wiązała się z dużym kosztem psychicznym i okresami przeciążenia.
Jak przygotować się do pierwszego spotkania
Przydatne są przykłady sytuacji, w których potrzeba struktury zderza się z trudnością jej utrzymania, poszukiwanie bodźców z przeciążeniem albo duża potrzeba kontaktu z potrzebą długiej regeneracji. Jeśli masz wcześniejsze diagnozy, opinie lub wyniki badań, warto je przynieść. Celem nie jest udowodnienie obecności obu profili, tylko zrozumienie, które wyjaśnienia najlepiej pasują do całej historii.
AuDHD nie jest trzecią osobną diagnozą
Określenie AuDHD jest używane do opisania współwystępowania ADHD i spektrum autyzmu. W procesie diagnostycznym ocenia się więc oba profile, zamiast szukać jednego specjalnego zestawu kryteriów dla AuDHD. Ważne jest także ustalenie, które doświadczenia można lepiej wyjaśnić ADHD, które cechami autystycznymi, które wynikają z ich współwystępowania, a które mogą mieć inne źródło.
Pozorne sprzeczności mogą mieć sens
Osoba może potrzebować rutyny, a jednocześnie mieć ogromną trudność z jej utrzymaniem. Może szukać nowości i silnych bodźców, ale szybko się nimi przeciążać. Może intensywnie pragnąć kontaktu z ludźmi, a po spotkaniach potrzebować wielu godzin samotności. Przy współwystępowaniu obu profili takie napięcia nie muszą oznaczać niespójności. Często pokazują, że różne potrzeby działają równocześnie.
Maskowanie jednego profilu może zasłaniać drugi
Silna potrzeba zasad i przygotowania może przez lata ograniczać widoczną impulsywność. Z kolei potrzeba nowości i zmienności może sprawiać, że autystyczna potrzeba przewidywalności staje się mniej oczywista dla otoczenia. U kobiet dodatkowym elementem bywa świadome uczenie się zachowań społecznych i bardzo duży wysiłek wkładany w utrzymywanie pozornie swobodnego funkcjonowania.
Różnicowanie nadal pozostaje potrzebne
Nawet jeśli ktoś rozpoznaje u siebie wiele cech obu profili, nie wszystkie problemy muszą wynikać z ADHD lub autyzmu. Sen, depresja, lęk, skutki traumy, przeciążenie i inne problemy zdrowotne mogą wpływać na podobne obszary. Celem diagnozy krzyżowej jest zbudowanie możliwie spójnego obrazu, a nie zebranie największej liczby etykiet.
Co dzieje się po zakończeniu procesu
Wynik diagnozy krzyżowej ma przede wszystkim uporządkować obraz, który wcześniej mógł wydawać się sprzeczny. Omawiamy, które trudności są najlepiej wyjaśniane przez ADHD, które przez spektrum autyzmu, gdzie oba profile się nakładają oraz jakie inne czynniki nadal wymagają uwagi. Dopiero na tej podstawie można sensownie planować wsparcie, strategie codziennego funkcjonowania i ewentualne dalsze konsultacje.
Kto prowadzi proces
Proces prowadzi Katarzyna Jurewicz, psycholog i psychotraumatolog pracująca w Szczecinie. W obszarze diagnostycznym koncentruje się na ADHD, spektrum autyzmu, AuDHD oraz złożonych obrazach, w których znaczenie mogą mieć także doświadczenia traumy. Więcej o doświadczeniu i sposobie pracy.
Aktualny cennik
Koszt procesu
2200–2600 zł
Proces obejmuje wywiad pogłębiony, narzędzia diagnostyczne, analizę dokumentacji, pisemną opinię oraz spotkanie z omówieniem wyników i zaleceń. Zakres jest dopasowywany do sytuacji osoby badanej.
Gabinet w Szczecinie
Strefa Zmiany, Katarzyna Jurewicz
ul. Czorsztyńska 25B, 71-201 Szczecin
+48 696 421 121
Na konsultację zgłaszają się osoby ze Szczecina i okolic. Jeśli nie wiesz, czy potrzebujesz pełnej diagnozy, pierwszym krokiem może być rozmowa o tym, co obecnie najbardziej utrudnia funkcjonowanie.
Źródła i dalsza lektura
Opis procesu opiera się na całościowym podejściu do diagnozy. Poniższe materiały pokazują podstawy oceny i pozwalają przeczytać więcej o danym obszarze.
NICE NG87: ADHD, diagnoza i postępowanie